Jicht

Jicht, voeding & behandeling

Wat is jicht ? Jicht is een kwaal die valt onder de reumatische aandoeningen. De meeste andere vormen van reuma kunnen niet altijd even goed behandeld worden. Jicht echter wel en kan zelfs worden voorkómen. Jicht ontstaat als enkele lichaamsprocessen uit balans zijn, waardoor urinezuur zich gaat ophopen in het lichaam. Urinezuur ontwikkelt zich bij de afbraak van purine.

Purine is een stof die ontstaat bij de afbraak van lichaamseiwitten. Eveneens komt purine het lichaam binnen door voedsel. Er zijn veel voedingsmiddelen die veel purine bevatten.Normaal gesproken wordt het urinezuur opgelost en via het bloed naar de nieren vervoerd.

 

Daarnal zal het met de urine worden uitgeplast. Bij jicht is er een toegenomen aanmaak van urinezuur, de nieren scheiden het urinezuur slechter uit of soms zelfs een combinatie van beiden.

 

Het gehalte urinzezuur in het bloed wordt om die reden te hoog en het urinezuur gaat kristallen vormen. Deze kristallen komen meestal in gewrichten terecht. Urinezuurkristallen in een gewricht zullen de jicht veroorzaken.

In het gewricht is het mogelijk dat de kristallen leiden tot een ontsteking. Hopen de kristallen zich op in andere weefsels, dan vormen zich op den duur jichtknobbels ook wel "tophi" genoemd.

 

Jicht symptomen

 

Jicht zit in 50 procent van de gevallen in het basisgewricht van de grote teen, maar kan zich eveneens in de middenvoet, enkel, knie of pols vormen.

 

Bij jicht is er sprake van een ontsteking in een gewricht wat zeer pijnlijk, erg rood, verdikt en ook warm wordt. In een aantal gevallen kan ook lichte koorts optreden.

Kenmerkend voor jicht is dat het in aanvallen komt. Jicht komt op in slechts een paar uur tijd, geregeld in het tweede deel van de nacht, en is na 12 tot 24 uur op het hoogtepunt. Een jichtaanval is ongeveer na één tot drie weken over. Als iemand eenmaal een aanval van jicht heeft ondervonden, is er een kans op herhaling van jicht.

 

Hoe ontstaat jicht?

 

Bij jicht is het dus bijna altijd het geval dat er een verhoogd gehalte aan urinezuur in het bloed zit. Dit wordt dus veroorzaakt door dat de nieren niet snel genoeg meer het urinezuur kunnen afvoeren.

 

Er zijn ook mensen waarbij het uitscheidingsvermogen van de nieren wel normaal is, maar waarbij het lichaam te veel urinezuur aanmaakt. Erfelijke factoren spelen hierbij vaak een rol. Bij overgewicht en bepaalde ziektes breekt het lichaam ook versneld cellen af.

 

Het gebruik van vochtafdrijvende medicijnen, zoals plastabletten kunnen ook een overvloed aan urinzezuur in het lichaam veroorzaken. Deze medicijnen belemmeren dan de nieren om het urinezuur goed uit te scheiden. Alcohol heeft dit effect ook, het stimuleert zelfs de urinezuurproductie.

Een hoog urinezuurgehalte ontwikkelt zich maar bij één op de honderd mensen tot jicht.

 

Zaken die urinezuurverhogend werken:

 

  • Een hoog lichaamsgewicht

 

  • Te weinig drinken

 

  • Gebruik van alcohol

 

  • Voeding wat veel purine bevat (bijvoorbeeld ansjovis, haring, makreel, mosselen, sardines)

 

  • Een operatie, acute infectie en koorts

 

 

  • Innemen van plastabletten

 

Meer dan 60 procent van de mensen heeft binnen een jaar een tweede aanval van jicht. De aanvallen nemen langzaam toe in frequentie. Al naar gelang een persoon meer aanvallen heeft gehad, zullen de aanvallen langer duren en is de kans groter aanwezig dat er in meer dan één gewricht jicht ontstaat. Krijgt een persoon meer dan drie aanvallen per jaar, dan spreekt men van chronische jicht. Bij chronische jicht kunnen op de lange termijn misvormingen van de gewrichten ontstaan.

 

Wanneer naar de huisarts met jicht ?

 

Het is goed om de huisarts in te schakelen in de volgende situaties:

 

  • Bij meer dan drie aanvallen van jicht per jaar

 

  • Als er onduidelijkheid is over de diagnose

 

  • Jicht die samengaat met nierstenen

 

Wat kun je zelf aan jicht doen?

 

Geef een gewricht dat dik, rood, warm en pijnlijk is, genoeg rust. Leg het been hoog als jicht in de voet of in het been zit. Draag de arm met jicht eventueel in een mitella of leg de arm op een kussen op tafel.

Koelen met een natte handdoek of met ijs geeft verlichting.

 

Bij gebruik van ijs is het raadzaam om de ijsklontjes in een plastic zak te doen en daar een theedoek om heen te wikkelen. Op die manier bevriest de huid niet.

Als de klachten minder worden, is het goed om regelmatig te bewegen. Dit kan stijfheid voorkomen het zorgt voor een goede doorstroming van het bloed. Zo wordt het herstel bevorderd. Zware of lange belasting is niet verstandig.

Om nieuwe aanvallen van jicht te voorkomen is het aan te raden elke dag een ruime hoeveelheid water te drinken. Het is beter alcohol links te laten liggen en met mate eiwitrijke voeding te nemen. Vegetarische voeding heeft geen enkele invloed op een acute jichtaanval, maar kan op langere termijn het aantal aanvallen wel gunstig beïnvloeden.

Als u plastabletten gebruikt, is het verstandig om met uw huisarts te overleggen over het stoppen of vervangen ervan.

 

Bij een aanval van jicht helpen ontstekingsremmende medicijnen, zoals ibuprofen of naproxen. Deze medicijnen zijn zonder recept bij apotheek en drogist verkrijgbaar. Zij geven tamelijk snel een verlichting van de pijn en zullen de ontsteking snel doen afnemen. Aan te raden is deze pijnstillers gedurende 4 tot 7 dagen in te nemen.

Het eten van tomaten kan jicht verergeren!

 

Er gaat al langer het verhaal dat het eten van tomaten jicht zou verergeren.

Onlangs is er in Nieuw Zeeland een onderzoek gedaan wat dit lijkt te bevestigen. Het onderzoek heeft meer dan 2000 mensen naar hun “triggers” van jicht gevraagd.

 

Meer dan 70% van deze groep mensen kon 1 of meer voedingsmiddelen noemen die bij hen een slechte invloed hadden op hun jicht.

Tomaten werd op 3 voedingsmiddelen na het meeste genoemd. Het vaakst werden, zeevruchten, alcohol en rood vlees genoemd. Urinezuur wat jicht veroorzaakt ontstaat uit purinen. Purinen zijn aanwezig in zeevruchten alcohol en rood vlees, maar niet in tomaten.

Tomaten bevatten echter veel glutamaat, wat de aanmaak van purinen weer versterkt. Indirect kan het consumeren van tomaten een trigger zijn van jicht.

Uiteraard zal het per persoon verschillen of het een effect heeft op jicht. Maar het is het zeker waard hier eens op te letten.

 

 

Welke triggers van jicht die niet met voeding te maken hebben zijn er?

 

Er bestaan triggers die jicht beinvloeden maar die niets met voeding te maken hebben. Het is zeer belangrijk deze triggers ook in ogenschouw te nemen bij het onder controle brengen van je jicht.

 

De overgang en jicht

Oestrogeen, het hormoon wat helpt bij het afscheiden van urinezuur, is tijdens en na de overgang minder aanwezig in het lichaam dan daarvoor.

Hierdoor is er tijdens en na de menopauze / penopauze dus een verhoogde kans op jicht. Ondanks het feit dat vrouwen over het algemeen minder vatbaar zijn voor jicht, lopen ze tijdens de overgang wel een groter risico.

 

Uitdroging en jicht

Het is algemeen bekend dat het belangrijk is gedurende de dag veel te drinken, en dan het liefst water. Water helpt de nieren bij het reinigen van het lichaam.

Drink je veel water dan heb je een lagere concentratie van urinezuur in je bloed. Drink je te weinig dan heb je een hogere concentratie van urinezuur in je bloed en dus een grotere kans op het krijgen van jicht.

Over het algemeen wordt de stelregel van minimaal 2 liter water per dag aangehouden.

 

Slechte schoenen en jicht

Slechte schoenen zullen niet de oorzaak zijn van jicht. Echter, als je al een hoog urinezuur gehalte hebt in je bloed dan kan het zijn dat het lopen op te kleine schoenen jicht het laatste zetje geeft om zich in het lichaam te ontwikkelen.

Het is zeer belangrijk om hier om te letten omdat jicht vaak als eerste in de voet ontstaat.

 

Overgewicht en jicht

Behalve dat je door overgewicht diabetes en hoge bloeddruk kan ontwikkelen, wordt door overgewicht het urinezuur door je nieren een stuk slechter afgescheiden. En zoals we al weten, urinzezuur zorgt voor jicht.

 

Kleine wondjes en jicht

Voorkom het krijgen van kleine wondjes, met name op je voeten. Deze kleine wondjes kunnen namelijk zorgen voor een jichtaanval. Urinezuur nestelt zich graag in een wondje.

 

Aspirine en jicht

Net zoals alle medicijnen, heeft aspirine ook bijwerkingen. Aspirine verhoogt het gehalte urinezuur in je bloed enorm.

Zorg er dus voor dat als je gevoelig bent voor jicht dat je niet overmatig aspirines gebruikt.

Jicht begint vaak in de voet

 

In 75% van de gevallen van jicht begint het in de voet, en dan met name in de grote teen.

 

Dit maakt het wel wat makkelijker om jicht op tijd te signaleren aangezien je weet op welk lichaamsdeel je als eerste moet kijken.

 

Om zeker te weten of je jicht hebt kun je kijken of een van de onderstaande zaken voor je van toepassing zijn.

 

  • Je hebt een zwelling op je voet met een rode glanzende huid (jichtknobbel)

 

  • Je hebt knobbels onder de huid (jichtknobbels)

 

  • Gevoel van warmte in de voet, meestal in de grote teen

 

  • Je bent misselijk en moet geregeld overgeven

 

  • Je hebt koorts

 

  • De huid op je voet is schilferig en jeukt

 

  • De symptomen worden heviger in de nacht

 

Hou dus als je jicht vermoedt, je voeten goed in de gaten. Want dat is meestal het startpunt van jicht.

Op welke manier wordt eigenlijk de diagnose Jicht gesteld?

 

Elke arts zal beginnen je vragen te stellen over je ziektebeeld en je klachten. Er zullen vragen worden gesteld over je symptomen, je familiehistorie voor wat betreft jicht en bijvoorbeeld over je voeding. Een gesprek met je arts om vast te stellen of je jicht hebt heet een Anamnese.

 

Gewrichtspunctie om jicht vast te stellen

Om er zeker van te zijn dat je ontstekingen (in bijvoorbeeld je voet) worden veroorzaakt door jicht zal je arts met een naald wat vocht uit het ontstoken gewricht zuigen. Dit vocht zal je arts met een microscoop onderzoeken op urinezuur.

Bloedonderzoek om jicht vast te stellen

 

  • Er zijn ook bepaalde bloedwaarden die kunnen afwijken van het gemiddelde waardoor je arts kan aantonen dat het daadwerkelijk om jicht gaat.

 

  • Je arts zal via het bloed onderzoeken of je nieren nog naar behoren functioneren. Als de nieren niet goed functioneren kan dit een oorzaak zijn van het ontstaan van de jicht.

 

  • Je dokter kan ook via het meten van je cholesterol zien of je jicht hierdoor wordt verzoorzaakt. Als dit het geval is kan de jicht bestreden worden door de cholesterol omlaag te brengen.

 

  • Je arts onderzoekt je bloed of je urine op het gehalte urinezuur. Als het gehalte urinezuur te hoog is kan dit duiden op jicht.

 

  • Soms onderzoekt een arts ook de bezinkingssnelheid van je bloed en de witte bloedcellen. Aan de hand hiervan kan de hevigheid van de ontsteking worden vastgesteld.

 

Röntgenonderzoek om jicht vast te stellen

 

Je arts zal Röntgenfotos gebruiken als hij niet helemaal zeker is van de diagnose uit de hierboven genoemde onderzoekjes.

 

De totaaldiagnose van jicht wordt bepaald aan de hand van de uitkomst van alle onderzoekjes samen.

 

 

EXPLAINED4U

 

CONTACT: info@explained4u.nl

 

COPYRIGHT 2013-2017